Kijk uit, Dolby? Apple, Google en NBCUniversal werken aan nieuwe HDR-standaard Eclipsa Video

De HDR-markt (High Dynamic Range) krijgt mogelijk een nieuwe belangrijke speler. Onder de naam Eclipsa Video wordt gewerkt aan een open HDR-standaard die is ontwikkeld door experts van Apple, Google en NBCUniversal. De technologie moet een vrij toegankelijk alternatief vormen voor bestaande premium HDR-formaten zoals Dolby Vision en, in mindere mate, HDR10+. Omdat er geen licentiekosten aan verbonden zouden zijn, kan de standaard vooral interessant worden voor fabrikanten die geavanceerde HDR-functionaliteit willen aanbieden zonder extra kosten af te dragen.

Hoewel de aankondiging relatief geruisloos verliep, kan de impact op termijn aanzienlijk zijn. Eclipsa Video richt zich namelijk op een van de grootste technische uitdagingen binnen HDR-weergave: het correct tonen van beeldmateriaal op schermen met sterk uiteenlopende mogelijkheden.

Waarom HDR nog altijd niet perfect werkt

HDR werd ontwikkeld om beelden realistischer weer te geven door een groter contrastbereik mogelijk te maken. Hierdoor kunnen zeer heldere en zeer donkere delen van een beeld tegelijkertijd zichtbaar blijven, zonder dat details verloren gaan. Denk aan zonlicht dat door een raam schijnt terwijl ook de schaduwen in dezelfde scène zichtbaar blijven.

In de praktijk ontstaat echter een probleem doordat geen twee schermen exact dezelfde prestaties leveren. Sommige displays halen piekhelderheden van meer dan 2.000 nits, terwijl goedkopere smartphones, laptops of televisies soms niet verder komen dan enkele honderden nits. Daardoor moet HDR-content voortdurend worden aangepast aan de mogelijkheden van het scherm waarop deze wordt afgespeeld.

Wanneer die aanpassing niet optimaal gebeurt, kunnen highlights uitbijten, donkere details verdwijnen of kan het algemene contrast afwijken van wat de maker oorspronkelijk voor ogen had. Het gevolg is dat dezelfde film, serie of video er op verschillende apparaten soms opvallend anders uitziet.

Dynamische metadata als oplossing

Eclipsa Video probeert dit probleem aan te pakken met behulp van geavanceerde metadata. Deze metadata bevat informatie over hoe het HDR-signaal moet worden aangepast aan de technische limieten van het scherm waarop de content wordt bekeken.

Het systeem communiceert als het ware met het afspeelapparaat en geeft aan hoe helderheidsniveaus, contrastwaarden en kleurinformatie het best kunnen worden weergegeven. Hierdoor zou een smartphone met een beperkte piekhelderheid alsnog een beeld kunnen tonen dat dichter ligt bij de creatieve intentie van de filmmaker of contentmaker.

Het uiteindelijke doel is dat gebruikers, ongeacht het apparaat waarop zij kijken, een zo consistent mogelijke HDR-ervaring krijgen. De technologie moet ervoor zorgen dat beelden beter overeenkomen met wat tijdens de productie en nabewerking is bedoeld.

Open alternatief voor Dolby Vision

De introductie van Eclipsa Video wordt door veel waarnemers gezien als een poging om een open tegenhanger van Dolby Vision te creëren. Dolby Vision geldt momenteel als een van de meest geavanceerde HDR-formaten op de markt en wordt ondersteund door een groot aantal premium televisies, smartphones, streamingdiensten en Blu-ray-uitgaven.

Een belangrijk verschil is echter dat Dolby Vision een licentiegebaseerde technologie is. Fabrikanten moeten betalen om ondersteuning te mogen implementeren. Eclipsa Video zou daarentegen zonder dergelijke licentiekosten beschikbaar kunnen worden gesteld, wat de adoptie voor hardwareproducenten aanzienlijk aantrekkelijker maakt.

Dat betekent overigens niet automatisch dat Dolby Vision direct bedreigd wordt. Dolby heeft door de jaren heen een sterke positie opgebouwd binnen de televisiemarkt, de filmindustrie en streamingplatforms. Daarnaast werkt het bedrijf aan nieuwe generaties van zijn HDR-technologie, die eveneens verbeterde tone-mapping en geavanceerdere metadata moeten introduceren.

Eerst smartphones, laptops en pc's

Opvallend is dat de eerste communicatie rond Eclipsa Video vooral spreekt over ondersteuning voor smartphones, laptops, desktops en andere persoonlijke apparaten. Televisies worden daarbij nauwelijks of zelfs helemaal niet genoemd.

Dat kan verschillende redenen hebben. Mogelijk willen de ontwikkelaars eerst ervaring opdoen binnen markten waar software-updates sneller worden uitgerold en waar de hardwarecyclus korter is. Ook kan het een strategische keuze zijn om niet direct de gevestigde HDR-ecosystemen binnen de televisiewereld uit te dagen.

Vooral smartphones lijken een logisch startpunt. Moderne high-end telefoons beschikken tegenwoordig over zeer heldere OLED-schermen die uitstekend geschikt zijn voor HDR-weergave. Tegelijkertijd verschillen de schermprestaties tussen toestellen sterk, waardoor de voordelen van dynamische metadata hier direct merkbaar kunnen zijn.

Komt Eclipsa Video naar de iPhone?

Omdat Apple betrokken is geweest bij de ontwikkeling van de standaard, ontstaat vanzelfsprekend de vraag of toekomstige iPhones tot de eerste apparaten met ondersteuning zullen behoren. Op dit moment is daar nog geen officiële bevestiging voor.

Mocht Apple besluiten Eclipsa Video te integreren, dan zou dat de adoptie aanzienlijk kunnen versnellen. De iPhone behoort wereldwijd tot de populairste apparaten voor zowel videoweergave als videocreatie. Ondersteuning vanuit Apple zou daarom een belangrijke stimulans kunnen zijn voor contentmakers en streamingdiensten om het formaat te omarmen.

Wat betekent dit voor consumenten?

Voor consumenten kan Eclipsa Video uiteindelijk leiden tot consistenter HDR-beeld op uiteenlopende apparaten, vooral in situaties waarin schermen beperkte helderheids- of contrastmogelijkheden hebben. Goedkopere smartphones, laptops en mogelijk later ook televisies zouden daardoor beter gebruik kunnen maken van HDR-content.

De daadwerkelijke impact zal echter afhangen van drie factoren:

• Fabrikanten moeten de standaard in hun hardware ondersteunen.
• Besturingssystemen en mediaspelers moeten compatibel zijn.
• Contentproducenten en streamingdiensten moeten HDR-video's in het nieuwe formaat aanbieden.

Pas wanneer alle drie deze onderdelen aanwezig zijn, kunnen gebruikers daadwerkelijk profiteren van de voordelen die Eclipsa Video belooft.

Vooruitblik

Eclipsa Video bevindt zich nog in een relatief vroeg stadium, maar de combinatie van Apple, Google en NBCUniversal maakt het project direct interessant. De standaard richt zich op een reëel probleem binnen HDR-weergave en kiest daarbij voor een open benadering die fabrikanten mogelijk sneller kunnen omarmen.

Of Eclipsa Video daadwerkelijk kan uitgroeien tot een serieuze concurrent van Dolby Vision en HDR10+, zal afhangen van de snelheid waarmee de industrie ondersteuning toevoegt. De eerste compatibele apparaten worden naar verwachting op korte termijn verwacht, waardoor de komende jaren duidelijk zal worden of deze nieuwe HDR-standaard een niche-oplossing blijft of uitgroeit tot een nieuwe speler van betekenis binnen de wereld van beeldtechnologie.

Door: Drifter