Verkoopfoto's op Vinted en Marktplaats belanden op seksfora: groeiend privacyprobleem voor vrouwen

Vrouwen die via tweedehandsplatforms zoals Vinted en Marktplaats kleding verkopen, lopen een risico waar velen zich niet van bewust zijn. Foto's die zij maken om kleding te verkopen, blijken regelmatig zonder toestemming te worden gekopieerd en gedeeld op internationale seksfora en fetisjwebsites. De kleding is daarbij vaak van ondergeschikt belang; de aandacht gaat uit naar het lichaam van de verkoopster.

Het probleem kreeg de afgelopen jaren steeds meer aandacht door onderzoeken van Nederlandse media en privacydeskundigen. Vooral advertenties waarbij kleding wordt gepresenteerd terwijl deze wordt gedragen, blijken aantrekkelijk voor gebruikers van zogenoemde "creepshot"- en voyeurismefora. Daar worden foto's verzameld, besproken en soms voorzien van seksuele opmerkingen.

Van verkoopadvertentie naar seksforum

Veel vrouwen kiezen ervoor kleding zelf te dragen tijdens het fotograferen. Dat helpt potentiële kopers om te zien hoe een kledingstuk valt. Juist deze foto's worden echter regelmatig gekopieerd.

Op online fora verschijnen complete advertenties, inclusief foto's, gebruikersnamen en soms zelfs links naar het oorspronkelijke verkoopprofiel. De afbeeldingen worden zonder toestemming gedeeld, beoordeeld en van seksueel getinte reacties voorzien.

Volgens privacydeskundigen is dit een vorm van ongewenst hergebruik van beeldmateriaal. Hoewel de foto's openbaar zijn geplaatst om kleding te verkopen, betekent dat niet dat derden deze vrij mogen verspreiden of gebruiken voor seksuele doeleinden.

Onderzoek bevestigt bredere trend

Het probleem staat niet op zichzelf. Onderzoek van KRO-NCRV Pointer bracht eerder aan het licht hoe zogenoemde "creepshots" – stiekem gemaakte foto's van vrouwen in winkels en openbare ruimtes – massaal worden verspreid via besloten online gemeenschappen. Ook daar worden beelden gedeeld zonder medeweten of toestemming van de afgebeelde vrouwen.

Experts zien duidelijke overeenkomsten tussen deze praktijken en het hergebruik van verkoopfoto's van tweedehandsplatforms: in beide gevallen worden alledaagse beelden uit hun oorspronkelijke context gehaald en geseksualiseerd.

Psychologische impact

Voor slachtoffers kan de ontdekking ingrijpende gevolgen hebben. Veel vrouwen verwijderen hun advertenties of stoppen volledig met het verkopen van gedragen kleding zodra zij ontdekken dat hun foto's elders circuleren.

Privacyorganisaties wijzen erop dat slachtoffers vaak weinig controle hebben zodra afbeeldingen eenmaal op internationale websites terechtkomen. Het verwijderen van beelden is ingewikkeld, zeker wanneer fora buiten Europa worden gehost.

Platforms nemen maatregelen

Platformen als Vinted en Marktplaats beschikken over meldpunten waar gebruikers misbruik van foto's kunnen rapporteren. Ook kunnen advertenties worden verwijderd wanneer sprake is van ongeoorloofd gebruik van beeldmateriaal.

Toch blijft handhaving lastig. Afbeeldingen worden vaak binnen enkele minuten opgeslagen, gekopieerd en opnieuw geplaatst op websites buiten het bereik van Europese regelgeving.

Hoe kunnen verkopers zich beschermen?

Deskundigen adviseren verkopers om enkele eenvoudige voorzorgsmaatregelen te nemen:

• fotografeer kleding bij voorkeur op een kledinghanger of paspop;
• vermijd herkenbare gezichten, tatoeages of woonomgeving;
• gebruik eventueel een subtiel watermerk;
• controleer regelmatig of foto's elders op internet verschijnen;
• meld misbruik direct bij het betreffende platform.

Bewustwording groeit

Hoewel de meeste kopers tweedehandsplatforms op een normale manier gebruiken, laat dit fenomeen zien dat openbare foto's online een tweede leven kunnen krijgen dat de maker nooit heeft bedoeld. Privacydeskundigen pleiten daarom voor meer bewustwording bij gebruikers én voor strengere maatregelen van platforms om misbruik van afbeeldingen sneller op te sporen en te verwijderen.

Voor vrouwen die online kleding verkopen, is het een ongemakkelijke realiteit: een foto die bedoeld is om een jurk of broek te verkopen, kan onbedoeld eindigen op websites waar zij nooit onderdeel van wilden zijn.

Door: Drifter