Windows 11 zet Memory Integrity standaard aan: wat betekent dat voor gamers?

Windows 11 wordt vanaf 13 oktober 2026 op veel computers beter beschermd tegen bepaalde vormen van malware. Microsoft is van plan om Memory Integrity, ook bekend als Hypervisor-Protected Code Integrity (HVCI), standaard in te schakelen op ondersteunde systemen die nog updates ontvangen.

De maatregel moet de beveiliging van Windows verbeteren, maar kan ook gevolgen hebben voor de gamingprestaties. Vooral op oudere of minder krachtige systemen kan de extra beveiligingslaag voor enige vertraging zorgen. In eerdere tests werd bij bepaalde games een prestatieverlies van maximaal ongeveer 15 procent gemeten. Dat betekent echter niet dat iedere gamer automatisch 15 procent minder frames per seconde krijgt.

Wat is Memory Integrity precies?

Memory Integrity is een beveiligingsfunctie van Windows die controleert welke code in de kern van het besturingssysteem mag worden uitgevoerd. Die kern, de Windows-kernel, heeft zeer vergaande rechten op de computer. Ook stuurprogramma’s, bijvoorbeeld voor een videokaart, toetsenbord of opslagapparaat, kunnen op dit niveau werken.

Dat is noodzakelijk voor veel hardwarefuncties, maar het brengt ook risico’s met zich mee. Als een aanvaller erin slaagt om kwaadaardige code op kernelniveau te laten uitvoeren, kan die code grote delen van het systeem controleren en beveiligingsmaatregelen omzeilen.

Memory Integrity probeert dat moeilijker te maken. De functie gebruikt Virtualization-Based Security (VBS), waarbij Windows beveiligingscontroles uitvoert in een afzonderlijke, door virtualisatie beschermde omgeving. Daardoor kan het besturingssysteem beter controleren of kernelcode betrouwbaar is voordat die wordt uitgevoerd.

Kort gezegd:

• VBS zorgt voor een extra beveiligde omgeving waarin bepaalde beveiligingsfuncties van Windows draaien.
• HVCI, oftewel Memory Integrity, controleert of kernelcode aan de vereiste integriteitsregels voldoet.
• Samen verhogen deze functies de drempel voor aanvallen waarbij malware probeert zich diep in Windows te nestelen.

Een belangrijk doel is het blokkeren van bepaalde rootkits en het bemoeilijken van aanvallen via kwaadaardige of gemanipuleerde stuurprogramma’s. De functie beschermt dus niet tegen iedere vorm van malware, maar maakt een specifieke en potentieel gevaarlijke aanvalsmethode lastiger.

Waarom schakelt Microsoft de functie nu standaard in?

Memory Integrity bestaat al enkele jaren in Windows 11, maar is niet op alle computers standaard actief geweest. Microsoft heeft de functie geleidelijk uitgebreid naar meer systemen.

Volgens de aangekondigde wijziging wordt Memory Integrity vanaf 13 oktober 2026 standaard ingeschakeld op ondersteunde Windows 11-pc’s die nog updates ontvangen. Dat valt samen met de geplande Patch Tuesday van die maand.

Windows zal daarbij niet zomaar iedere computer op dezelfde manier behandelen. Vooraf wordt gecontroleerd of het systeem geschikt is. Daarbij wordt onder meer gekeken naar de hardware, de beschikbare beveiligingsmogelijkheden en de compatibiliteit van de geïnstalleerde stuurprogramma’s.

Het doel is om de beveiliging uit te breiden zonder computers die niet geschikt zijn onnodig onbruikbaar te maken.

Welke computers komen in aanmerking?

Voor de automatische inschakeling moet een computer aan bepaalde voorwaarden voldoen. De genoemde hardware-eisen zijn onder meer:

• Een Intel-processor van de achtste generatie of nieuwer.
• Een AMD Zen 2-processor of nieuwer.
• Een Qualcomm Snapdragon 8180 of nieuwer.
• Minimaal 8 GB RAM op x64-systemen.
• Een SSD van minimaal 64 GB met firmware-ondersteunde virtualisatie.
• Stuurprogramma’s die compatibel zijn met Memory Integrity.

Niet iedere computer met deze specificaties is daarmee automatisch geschikt. Vooral stuurprogramma’s spelen een belangrijke rol. Een oud of incompatibel stuurprogramma kan ervoor zorgen dat de functie niet kan worden ingeschakeld, of dat Windows eerst een geschiktere versie nodig heeft.

De precieze gevolgen kunnen daarom per computer verschillen.

Waarom kan Memory Integrity invloed hebben op games?

De beveiligingsfunctie controleert code die op een gevoelig niveau van Windows wordt uitgevoerd. Dat brengt extra controles en beveiligingsmechanismen met zich mee. Daarnaast kan VBS bepaalde systeembronnen gebruiken die anders volledig beschikbaar zouden zijn voor Windows en applicaties.

Bij normaal kantoorwerk zal dat verschil vaak nauwelijks merkbaar zijn. Gaming is echter een ander verhaal. Moderne games belasten de processor, het geheugen en de grafische kaart soms intensief. Wanneer een systeem al dicht tegen zijn maximale capaciteit aan zit, kan een extra beveiligingslaag invloed hebben op de prestaties.

Dat kan zich uiten in:

• Een lagere gemiddelde framerate.
• Minder stabiele frametimes.
• Iets meer belasting van de processor.
• Een grotere kans op merkbare vertraging op oudere hardware.
• Een verschil dat vooral zichtbaar wordt wanneer een game al zwaar op de processor leunt.

Het effect is niet voor iedere game hetzelfde. Een titel die vooral door de grafische kaart wordt beperkt, kan nauwelijks verschil laten zien. Een game die sterk afhankelijk is van de processor, kan gevoeliger zijn voor de extra beveiligingsbelasting.

Hoe groot kan het prestatieverlies zijn?

Eerdere tests van Tom’s Hardware lieten zien dat HVCI in combinatie met VBS bij bepaalde games een prestatieverlies van maximaal ongeveer 15 procent kan veroorzaken.

Dat is een belangrijk cijfer, maar het moet wel in de juiste context worden geplaatst. Het gaat om metingen uit specifieke tests en niet om een universele regel voor alle computers en games.

In de praktijk kan het verschil:

• Bij sommige games vrijwel onmerkbaar zijn.
• Bij andere games enkele procenten bedragen.
• Op bepaalde systemen duidelijker zichtbaar zijn.
• Op oudere hardware groter uitvallen dan op een moderne gaming-pc.

Een computer die bijvoorbeeld al moeite heeft om een stabiele framerate vast te houden, kan een kleine extra belasting sneller laten merken. Op een krachtiger systeem kan hetzelfde verschil nauwelijks opvallen.

Daarom is het niet juist om te stellen dat Windows 11 vanaf oktober bij iedereen 15 procent trager wordt. De werkelijkheid hangt af van de hardware, de game, de stuurprogramma’s en de manier waarop de beveiligingsfuncties worden uitgevoerd.

Wat betekent dit voor gamers?

Voor de meeste gebruikers is de wijziging vooral een beveiligingsverbetering. Wie Windows gebruikt voor school, werk, internetten of gewone toepassingen, zal waarschijnlijk weinig reden hebben om zich zorgen te maken.

Gamers die iedere mogelijke prestatie willen benutten, kunnen de wijziging echter wel merken. Vooral wanneer een game al tegen de grenzen van de processor aanloopt, kan de extra beveiligingsbelasting invloed hebben op de framerate of de stabiliteit daarvan.

Microsoft heeft eerder aangegeven dat Memory Integrity en Virtual Machine Platform (VMP) op sommige Windows 11-configuraties invloed kunnen hebben op gamingprestaties. Voor gamers die prestaties belangrijker vinden dan de extra beveiligingslaag, werd daarom geadviseerd om deze functies tijdelijk uit te schakelen wanneer ze daadwerkelijk problemen veroorzaken.

Daarbij hoort wel een belangrijke waarschuwing: het uitschakelen van deze beveiligingsfuncties vermindert de bescherming van de computer. Het is dus geen algemene aanbeveling om ze standaard uit te zetten.

Moet je Memory Integrity straks uitschakelen?

Voor de meeste gebruikers is het verstandig om de beveiligingsfunctie ingeschakeld te laten. De bescherming tegen bepaalde aanvallen is juist de reden waarom Microsoft deze functie verder wil uitbreiden.

Het uitschakelen ervan kan vooral een overweging zijn wanneer:

1. Een game aantoonbaar slechter presteert na de wijziging.
2. De computer relatief oud of beperkt krachtig is.
3. De gebruiker bereid is een deel van de beveiliging op te geven.
4. Er geen andere problemen zijn met stuurprogramma’s of Windows.

Wie de functie uitschakelt, doet er goed aan eerst vast te stellen of die daadwerkelijk de oorzaak van het prestatieverlies is. Een lagere framerate kan ook worden veroorzaakt door grafische instellingen, achtergrondprocessen, oververhitting, verouderde stuurprogramma’s of andere systeemproblemen.

Wat kun je het beste doen?

De verstandigste aanpak is om niet vooraf in paniek te raken, maar na de update te controleren hoe de computer zich gedraagt.

Voor de update:

• Controleer of Windows 11 en de belangrijkste stuurprogramma’s up-to-date zijn.
• Noteer eventueel de huidige prestaties van een paar games.
• Controleer of de computer aan de vereisten voor Memory Integrity voldoet.

Na de update:

• Kijk of Memory Integrity daadwerkelijk is ingeschakeld.
• Test een paar games die je regelmatig speelt.
• Let niet alleen op de gemiddelde framerate, maar ook op de stabiliteit en eventuele haperingen.
• Controleer of het probleem misschien door een stuurprogramma of andere software wordt veroorzaakt.

Pas wanneer duidelijk is dat de beveiligingsfunctie de oorzaak is en de prestaties daadwerkelijk hinderlijk beïnvloedt, kan het zinvol zijn om te overwegen de functie tijdelijk uit te schakelen.

Beveiliging versus prestaties

De discussie rond Memory Integrity laat opnieuw zien dat computerbeveiliging en prestaties soms tegen elkaar kunnen afwegen. Een extra beveiligingslaag kan de computer beter beschermen, maar kan in bepaalde situaties ook extra systeembronnen kosten.

Voor Microsoft is de keuze logisch: aanvallen op kernelniveau kunnen ernstige gevolgen hebben en het bedrijf wil Windows daar beter tegen beschermen. Voor gamers is het begrijpelijk dat zij liever geen prestaties inleveren voor een functie die ze mogelijk nooit bewust gebruiken.

De belangrijkste conclusie is daarom niet dat Windows 11 vanaf oktober ongeschikt wordt voor gaming. De meeste gebruikers zullen waarschijnlijk weinig verschil merken, maar sommige systemen kunnen wel degelijk prestatieverlies ervaren. Vooral op oudere hardware is het verstandig om na de update te controleren of de beveiligingswijziging invloed heeft op de games die je speelt.

Memory Integrity is in de eerste plaats bedoeld om Windows veiliger te maken. Dat die bescherming in bepaalde situaties ten koste kan gaan van prestaties, is een nadeel dat vooral zichtbaar wordt wanneer een computer al zwaar wordt belast.

Door: Drifter