Heb je ooit iets geks meegemaakt waarbij je over een bepaald onderwerp praatte, en kort daarna ineens advertenties zag die precies dáárover gingen? Je bent niet de enige. Steeds meer mensen vragen zich af of hun telefoon meeluistert – en dat is geen gekke gedachte.
Elke smartphone heeft een microfoon die altijd “klaarstaat” om te reageren op spraakopdrachten voor digitale assistenten zoals Siri of Google Assistant. Maar kan diezelfde microfoon ook gebruikt worden om gesprekken mee af te luisteren voor commerciële doeleinden, zonder dat jij het weet?
Hier lees je hoe je daar zelf achter kunt komen én wat je kunt doen als je vermoedt dat jouw telefoon meeluistert.
Hoe je kunt testen of je telefoon je afluistert
Er is een simpele test die je thuis kunt doen. Het enige wat je nodig hebt is je telefoon, een paar dagen tijd en een onderwerp waar je normaal gesproken nooit over praat of naar zoekt.
-
Kies een uniek onderwerp. Denk aan iets dat niet past binnen jouw normale interesses of online gedrag – bijvoorbeeld het adopteren van een papegaai of het huren van een huisje in Lapland.
-
Praat er hardop over, meerdere keren per dag, terwijl je telefoon ingeschakeld en in de buurt is. Zoek niet naar dit onderwerp op internet, via geen enkel apparaat. Niet googelen, niet tikken – alleen praten.
-
Let goed op je advertenties. Bekijk advertenties op social media, websites, apps en zelfs je smart-tv (als die is gekoppeld aan je accounts). Verschijnen er plots advertenties over papegaaienvoer of reizen naar het noorden? Dan kan dat een aanwijzing zijn dat je afgeluisterd wordt.
Het is belangrijk om geduldig te zijn: dit soort advertenties kunnen pas na een paar dagen verschijnen.
Wat te doen als je vermoedt dat je telefoon meeluistert
Voel je niet meteen de drang om je telefoon in de magnetron te leggen of af te plakken met tape – er zijn minder rigoureuze manieren om je privacy te beschermen:
-
Controleer je app-machtigingen. Veel apps vragen toegang tot je microfoon, zelfs als het nergens voor nodig lijkt. Ga naar je instellingen en bekijk per app welke toegang je hebt gegeven tot microfoon, camera en locatie. Schakel uit wat niet nodig is.
-
Zet je digitale assistent uit. Functies zoals Siri, Google Assistant of Alexa zijn handig, maar ze luisteren constant om je stemcommando’s op te vangen. Als je ze niet actief gebruikt, kun je ze uitschakelen via de instellingen.
-
Wis je spraakgeschiedenis. Zowel Google als Apple houden bij wat je tegen je telefoon zegt. Deze gegevens kun je zelf verwijderen via je accountinstellingen.
-
Houd je software up-to-date. Niet alleen bedrijven, maar ook hackers kunnen kwetsbaarheden in je telefoon gebruiken om toegang te krijgen tot je microfoon. Door je besturingssysteem en apps up-to-date te houden, verklein je dat risico.
En als je het écht zeker wilt weten: zet je telefoon uit of leg hem in een andere ruimte als je iets persoonlijks bespreekt. Dan weet je zeker dat hij niet meeluistert.
Als je telefoon niet luistert, waar komen die advertenties dan vandaan?
Het idee dat je telefoon stiekem meeluistert is beangstigend. Maar zelfs als dat niet gebeurt, zijn er andere manieren waarop hij informatie over jou verzamelt – zonder dat je het in de gaten hebt.
Je smartphone zit vol sensoren en software die je gedrag, locatie, bewegingen en gewoonten bijhouden. Alles wat je doet – van je stappen tellen tot hoe lang je stilzit, welke apps je gebruikt, waar je winkelt en met wie je contact hebt – levert data op. En die data wordt gedeeld met adverteerders.
Het is dus mogelijk dat je geen woord hebt gezegd over Spanje, maar dat je wél Spaans begint te leren via een app, of dat je vrienden wél naar vakantiehuizen daar zoeken terwijl jullie samen zijn. Je telefoon kan die verbanden leggen op basis van gedeelde netwerken, locatiegegevens of gemeenschappelijke interesses.
En dan zijn er nog de apps. Veel gratis apps verzamelen gegevens over jouw gedrag en verkopen die door aan datahandelaren, die jouw profiel weer doorverkopen aan adverteerders. Zo kunnen advertenties verschijnen die alsof je telefoon meeluistert, terwijl ze eigenlijk gebaseerd zijn op jouw digitale voetafdruk.
Kortom: je telefoon hoeft niet per se mee te luisteren om alles over je te weten. Maar dat betekent niet dat het geen goed idee is om voorzichtig te zijn. Door bewust om te gaan met je instellingen, machtigingen en gewoonten, kun je al een groot deel van je privacy terugwinnen.
Door: Drifter