Politie haalt 373.000 nep-CSAM-sites neer tijdens Operatie Alice

De politie heeft in het kader van een grootschalige internationale operatie, genaamd Operation Alice, maar liefst 373.000 nepwebsites opgerold die zogenaamd materiaal met seksueel kindermisbruik (CSAM) aanboden. In werkelijkheid ging het om een uitgebreide fraudeconstructie op het dark web, waarbij criminelen inspeelden op de illegale intenties van gebruikers.

Het onderzoek werd geleid door Duitse autoriteiten, met ondersteuning van Europol, en startte medio 2021. Centraal in het onderzoek stond een platform met de naam “Alice with Violence CP”, dat werd beheerd door een 35-jarige verdachte uit China. Deze persoon zou verantwoordelijk zijn geweest voor het opzetten en beheren van een enorm netwerk van frauduleuze websites.

De websites waren zo ontworpen dat ze geloofwaardig leken voor bezoekers die op zoek waren naar illegaal materiaal. Ze toonden zogenaamde previews van “CSAM-pakketten” en boden daarnaast ook andere cybercriminele diensten aan, zoals gestolen creditcardgegevens en toegang tot gehackte systemen. Bezoekers werden verleid om hun e-mailadres achter te laten en betalingen te doen in Bitcoin, variërend van ongeveer €17 tot €250 per pakket.

Hoewel de websites professioneel oogden en gedetailleerde beschrijvingen gaven van de vermeende inhoud — variërend van enkele gigabytes tot meerdere terabytes aan data — ontvingen kopers uiteindelijk niets. Het ging volledig om oplichting: er werd geen illegaal materiaal geleverd. Dit maakt het netwerk bijzonder, omdat het enerzijds inspeelde op criminele vraag, maar anderzijds puur gericht was op financieel gewin door misleiding.

Volgens de autoriteiten zijn ongeveer 10.000 gebruikers slachtoffer geworden van deze scam, die gezamenlijk circa 400.000 dollar hebben betaald aan de exploitant. Van deze groep zijn inmiddels 440 personen geïdentificeerd, verspreid over 23 landen. Ongeveer 100 van hen worden momenteel actief onderzocht.

Belangrijk is dat, ondanks dat deze personen geen illegaal materiaal hebben ontvangen, zij wel geprobeerd hebben dit te verkrijgen. In veel landen is alleen al de intentie en poging tot het aanschaffen van dergelijk materiaal strafbaar. Bovendien draagt het financieel ondersteunen van dergelijke netwerken indirect bij aan de instandhouding van kindermisbruik, wat door autoriteiten zeer ernstig wordt genomen.

Op het hoogtepunt bestond de infrastructuur van dit netwerk uit 287 servers, waarvan een aanzienlijk deel — 105 servers — zich in Duitsland bevond. Deze zijn inmiddels allemaal in beslag genomen. De Duitse justitie heeft daarnaast een internationaal arrestatiebevel uitgevaardigd tegen de vermoedelijke hoofdverdachte in China.

Europol benadrukt dat deze operatie deel uitmaakt van een bredere inzet tegen online kindermisbruik en gerelateerde criminaliteit. Zo zijn er initiatieven opgezet om slachtoffers beter te ondersteunen en om burgers te betrekken bij opsporing. Een voorbeeld hiervan is een platform waar slachtoffers hulp kunnen zoeken, evenals een project waarbij mensen worden gevraagd om objecten in beeldmateriaal te herkennen. Dit kan helpen bij het achterhalen van locaties en daders, en uiteindelijk bijdragen aan het redden van kinderen uit misbruiksituaties.

Deze zaak onderstreept niet alleen de schaal en complexiteit van cybercriminaliteit op het dark web, maar ook hoe fraudeurs misbruik maken van zelfs de meest verwerpelijke vormen van vraag om winst te maken. Tegelijk laat het zien dat internationale samenwerking tussen opsporingsdiensten steeds effectiever wordt in het opsporen en ontmantelen van dergelijke netwerken.

Door: Drifter